Archiwum / 2009 /
Artykuł
Kultura renesansowa w Polsce
- 2009.10.25
- typ: artykuł
- Piotr Kapusta
Renesans, zwany też odrodzeniem, jest epoką w historii sztuki, która została zapoczątkowana we Florencji we Włoszech w połowie XIV wieku. W wielu krajach europejskich (państwa niemieckie, Niderlandy, Anglia, Czechy, Węgry, Francja) jego początki wyznaczamy jednak na koniec XV stulecia, a ciągnął się on przez cały XVI wiek. Podobnie było także w Polsce.
Genezy renesansu we Włoszech najczęściej upatruje się w rozwoju miast, handlu. W Polsce było wówczas zupełnie inaczej – brakowało rozwiniętych ośrodków miejskich, a ich sytuacja gospodarcza od końca XV wieku się pogarszała. Niemniej idee odrodzenia dotarły do Polski przede wszystkim za pośrednictwem kontaktów z Włochami, co nie oznacza jednak, że polski renesans był reprodukcją osiągnięć Italii.
Słowa kontra siła. Wizerunek Filipa Macedońskiego w ,,Mowach przeciw Filipowi" Demostenesa
- 19.10.2009
- typ: artykuł
- Piotr Kapusta
Ateński polityk Demostenes (384 - 322 p.n.e.) był przeciwnikiem politycznym króla Macedonii Filipa II (359 - 336 p.n.e.), którego uważał za poważne zagrożenie dla Grecji oraz przywódcą antymacedońskiego stronnictwa w Atenach. Zasłynął także jako znakomity mówca, autor m.in.:,,W obronie mieszkańców Megalopolis", ,,W obronie Rodyjczyków, ,,O pokoju" oraz trzech ,,Mów przeciw Filipowi", które będą przedmiotem niniejszej pracy.
Ruś Podkarpacka w latach 1918-1939
- 18.10.2009
- typ: artykuł
- Sebastian Drabik
Celem tego krótkiego szkicu jest przede wszystkim zwrócenie uwagi na ewolucję polityczną na Rusi, jaką przyniosły burzliwe wydarzenia lat 1938-39. Sama terminologia nie może być traktowana jako ostatecznie ustalona. Określenie Ruś Podkarpacka - wprowadzone przez decyzje tzw. Statutu Generalnego dla Rusi Podkarpackiej z 18 XI 1919 r. odnosi się do określonego kompleksu terytorialnego, który wszedł w skład I Republiki Czechosłowackiej w 1919 r. Obszar ten obejmujący 12694 km? zamieszkiwało ok. 750 tys. ludzi. Wcześniej tzn. przed 1918 r. teren ten wchodził w skład królestwa Węgier pod nazwą Ruś Węgierska
Mrok nad Norwegią- ekstremistyczne wydarzenia związane z początkami norweskiego black metalu
- 12.10.2009
- typ: artykuł
- Tomasz Prenzyna
The Black Circle – jest to quasi-organizacja utworzona w Norwegii na początku lat 90-tych XX wieku. Zrzeszała ludzi, którzy mieli swój wkład w działalność sklepu muzycznego Helvete (pol. Piekło). Sklep mieścił się w Oslo, a jego właścicielem był muzyk (gitarzysta Mayhem) o pseudonimie Euronymous (właśc. . ?ystein Aarseth). Prowadzony przez niego sklep był niezależny od jakiejkolwiek wytwórni płytowej. Głównym towarem były nagrania zespołów z gatunku black i death metalu. Sklepik Euronymousa dobrze prosperował – był de facto jedynym sklepem w Norwegii, w którym można było zakupić nagrania black i death metalowe. Wraz z interesem kwitła ,,pozasklepowa" działalność Euronymousa i jego kolegów. W suterenie sklepu spotykała się niemalże cała elita black metalowej społeczności. Widywano tam takie postaci, jak Samoth (właśc. Tomas Thormodsaeter Haugen) i Faust (właśc. Bard Eithun) z grupy Emperor czy Varg Vikernes (właśc. Christian Kvisling Larsson Vikernes, pseudonim Count Grishnackh) z Burzum. Często przychodzili także muzycy z grupy Immortal– Abbath (właśc. Olve Eikemo) i Demonaz (właśc. Harald Navdal). Faust był także zatrudniony jako sprzedawca w Helvete.
W czasie spotkań w suterenie Helvete powstała nieformalna organizacja, walcząca ze wszystkim co chrześcijańskie i oparta na gloryfikacji, a nawet apoteozie wierzeń pogańskich z czasów wikingów. Organizacja ta przyjęła nazwę The Black Circle i miała w niedalekiej przyszłości spędzić sen z powiek norweskich służb bezpieczeństwa.
Istnieje wiele powodów, dla których nie do końca można uznać The Black Circle za typową organizację. Po pierwsze nie posiadała spisanego statutu, który precyzowałby cele powstania organizacji. Wszyscy członkowie wiedzieli po co się spotykają, nie musieli spisywać dokumentów aby prowadzić swoją działalność. Po drugie, grupa nie posiadała hierarchii – nie było formalnego przywódcy, zarządu i tym podobnych organów, jak w typowej organizacji. Każdy członek był takim samym ?bojownikiem z chrześcijaństwem?. Fakt ten potwierdza Varg Vikernes w wywiadzie udzielonym dziennikarzom polskiej gazety ,,Thrash'em All". Stwierdził, że: ,,(...)Nikt nie spekuluje kto jest ojcem (black metalu – T.P.) czy coś w tym rodzaju – nie ma takiej osoby". Zarówno scena black metalowa, jak i The Black Circle nie miały swojego ojca-założyciela. Istnieją także aspekty, które upodabniają The Black Circle do organizacji, np.: określony cel. Tak jak zostało wspomniane wcześniej, członkowie mieli jeden cel, który starali się zrealizować wszelkimi możliwymi środkami – walka z chrześcijaństwem w Norwegii.
Z czasem organizacja podzieliła się. Powstały dwie, niezależne od siebie grupy. The Inner Circle – grupowała muzyków ze sceny black metalowej, głównie z zespołów, które tworzyły The Black Circle. Druga grupa nazywała się The Outer Circle i jednoczyła sympatyków ruchu anty-chrześcijańskiego.
Okręty liniowe III Rzeszy
- 10.10.2009
- typ: artykuł
- Marek Wojnar
W okresie II wojny światowej rola okrętów liniowych jako głównej siły decydującej o wynikach walk na morzu została zakwestionowana. Na Atlantyku pancerniki musiały ustąpić pola okrętom podwodnym, na Pacyfiku z kolei ciężar prowadzenia wojny na morzu przypadł lotniskowcom. Zmiana ta nie nastąpiła jednakże od razu. W początkach wojny nikt nie sądził, że hegemonia okrętów liniowych na morzach i oceanach może ulec załamaniu. Niemieckie pancerniki służyły do rajdów przeciw brytyjskim konwojom na Oceanie Atlantyckim. Brytyjskie okręty liniowe pozwalały flocie JKM utrzymywać panowanie nad Morzem Śródziemnym. Samoloty bombowe nie posiadały bomb mogących przebić pokłady pancerników, a torpedowce nie były zbyt powszechnie używane. Zresztą pojedyncze trafienia torpedami nie były w stanie zatopić tak potężnych okrętów. Pancerniki posiadające wzmocnioną artylerię przeciwlotniczą potrafiły skutecznie odpędzać się od lotnictwa. Jednak atak na Tarent i przypieczętowanie losu Bismarcka przez samolot pokazały iż hegemonia okrętów liniowych jest zagrożona. Została ona ostatecznie złamana nawet nie tyle podczas ataku Pearl Harbour, co w bitwie pod Kuantanem gdzie japońskie lotnictwo posłało na dno dwa brytyjskie okręty liniowe. Następne walki tylko potwierdziły tę zmianę. Jak wobec powyżej opisanych zmian kształtowała się sytuacja Kriegsmarine i poszczególnych jednostek wchodzących w skład niemieckiej floty? Zmiany te postaram się zanalizować w niniejszym tekście.